• “Bağımsızlık ve özgürlük benim karakterimdir.
•  Arzumuz dışarıda bağımsızlığı, içeride kayıtsız ve şartsız milli egemenliği korumaktan ibarettir.
•  Türkün haysiyet ve öz saygı ve kabiliyeti çok yüksek ve büyüktür. Böyle bir millet esir yaşamaktansa yok olsun daha iyidir.
•  Türkiye halkı asırlardan beri özgür ve bağımsız yaşamış ve bağımsızlığı bir hayati gereklilik kabul etmiş bir ulusun kahraman evlatlarıdır. Bu millet bağımlı yaşamamıştır; yaşayamaz ve yaşamayacaktır.”

Akılcılık ve Bilim

•  “Bizim akıl, mantık ve zekâ ile hareket etmek belli özelliğimizdir. Bütün hayatımızı dolduran olaylar bu gerçeğin kanıtlarıdır.
•  Hayatta en hakiki mürşit (yol gösterici) ilimdir, fendir.
•  Fikirler zorlama ve şiddetle, topla ve tüfekle asla öldürülemez.
•  Biz cahil dediğimiz zaman mutlaka okulda okumamış olanları kastetmiyoruz. Kastettiğim ilim, hakikati bilmektir. Yoksa okumuş olanlardan en büyük cahiller çıktığı gibi, hiç okumak bilmeyenlerden de hakikati gören bilginler çıkar.
•  Akıl ve mantığın halletmeyeceği mesele yoktur.
•  Sosyal hayat, akıl ve mantıktan uzak, faydasız, ve birtakım zararlı inançlarla ve geleneklerle dolu olursa felce uğrar.”

Özgürlük

•  “Sonsuz bir özgürlük düşünmek mümkün değildir, hakların en büyüğü olan hayat hakkı bile mutlak değildir.
•  Biz Türkler tarihimiz boyunca hürriyet ve istiklâle örnek olmuş bir milletiz.
•  Hürriyet olmayan bir memlekette ölüm ve yok oluş vardır. Her gelişmenin ve kurtuluşun anası hürriyettir.”

Çağdaşlık

•  “Medeni olmayan insanlar, medeni olanların ayakları altında kalmaya mahkumdurlar.
•  Memleket, mutlaka çağdaş, medeni ve yenilikçi olacaktır. Bizim için bu hayat dâvâsıdır. Bütün fedakârlığımızın sonuç vermesi buna bağlıdır.
•  Biz Batı medeniyetini bir taklitçilik yapalım diye almıyoruz. Onda iyi olarak gördüklerimizi, kendi bünyemize uygun bulduğumuz için dünya medeniyet seviyesi içinde benimsiyoruz.”

Yenilikçilik

•  “Uygarlık yolunda başarı, yenileşmeye bağlıdır. Sosyal hayatta, ekonomik hayatta, bilim ve fen alanında başarılı olmak için tek gelişme ve ilerleme yolu budur.
•  Her türlü yükselme ve olgunlaşmaya yetenekli olan milletimizin sosyal ve fikri yenilik adımlarını kısaltmak isteyen engeller mutlaka ortadan kaldırılmalıdır.
•  İnkılabın kanunu mevcut kanunların üstündedir. Bizi öldürmedikçe başlattığımız inkılap ve yenilik bir an bile durmayacaktır.
•  Uçurum kenarında yıkık bir ülke… Türlü düşmanlarla kanlı boğuşmalar… Yıllarca süren savaş… ondan sonra, içerde ve dışarıda saygı ile tanınan yeni vatan, yeni toplum, yeni devlet ve bunları başarmak için arasız inkılaplar… İşte Türk genel inkılabının bir kısa ifadesi.”

Sanayi ve Kalkınma

•  “Endüstrileşmek, en büyük milli dâvâlarımız arasında yer almaktadır.
•  Bütün uçaklarımızın ve motorlarının memleketimizde yapılması ve harp hava sanayimizin de bu esasa göre geliştirilmesi gerekir.
•  Tam bağımsızlık mali bağımsızlıkla mümkündür. Bir devletin ekonomisi bağımsızlıktan mahrum olunca o devletin tüm hayati kuruluşlarında bağımsızlık felce uğramıştır.”
  
  Bütün bu görüşlerin sentezini yaptığımızda ATATÜRKÇÜLÜK’e ulaşmaktayız. ATATÜRKÇÜLÜK’te, tam bağımsızlık ve milli egemenlik ilkeleriyle ana hedef güçlü devleti öngörür.
•  Tam bağımsızlık ve milli egemenlik ilkelerinin temel unsurları şu anlamları taşır:
  
  1) Tam bağımsızlığa sahip olma ve milli iradeye dayanma
  2) Devletin iç işleri ve dış işleri bakımından dışa karşı bağımsız olma
  3) Hiçbir devletin himaye ve nüfuzunu kabul etmeme
  4) Ülkenin kaynaklarından tüm insanlığı yararlandırma
  5) Milletlerarası güvenlik antlaşmaları ve kuruluşlara saygılı olma
  6) Bağımsızlığı kayıtsız şartsız milli egemenlik ile bütünleştirme.
  -Tam bağımsızlık kaynak olarak ilim, akıl ve gerçekçiliğe bağlıdır.-
  
  Özetle Atatürkçülüğün Temel Esasları
  
  a) Tam bağımsızlık yanlısıdır.
  b) Halkçıdır, demokratiktir.
  c) Müsbet ilime ve hür duyguya dayanır.
  d) Dinamiktir.
  e) Barışçıdır.